Giftenaftrek op de helling?

De giftenaftrek is de populaire benaming van een regeling van de Belastingdienst. Volgens deze regeling mogen particulieren hun giften aan goede doelen met de ANBI-status onder bepaalde voorwaarden aftrekken in de aangifte inkomstenbelasting. Als schenken fiscaal aantrekkelijk is, kan dit donateurs stimuleren om (grotere) bijdragen te leveren aan de doelen van hun keuze.

In politiek Den Haag staat de giftenaftrek ter discussie. Het belastingstelsel zit ingewikkeld in elkaar, een vereenvoudiging zou de uitvoering ervan ten goede komen. In de plannen voor een vereenvoudiging staan toeslagen en aftrekposten op de nominatie om te worden geschrapt. De giftenaftrek valt in de laatste categorie, maar is veel meer dan een aftrekpost. De regeling is bedoeld als stimulans voor particulier initiatief op het maatschappelijke vlak en zegt daarmee iets over de manier waarop wij onze samenleving hebben ingericht. In een pluralistische samenleving als de onze dragen overheid en private partijen gezamenlijk verantwoordelijkheid voor het algemeen nut. Een noodzakelijke voorwaarde voor particulier initiatief op het maatschappelijke vlak is een gunstig fiscaal klimaat.

Fiscaal jurist Ineke Koele zegt het in DeDikkeBlauwe.nl als volgt: ‘De overheid heeft niet het monopolie op het ‘algemeen nut’ en privaat georganiseerd ‘algemeen nut’ dient op gelijke wijze te worden behandeld als de overheid. De overheid betaalt toch ook geen belasting? Dat betekent dat algemeen nut beogende organisaties (ANBI’s) vrijgesteld dienen te zijn van belastingdruk en dat maatschappelijke vrijgevigheid binnen de normen die de fiscale wetgever daaraan stelt, gedefiscaliseerd dient te zijn.’

Giftenaftrek voor schenkers en vrijstelling van belasting voor ontvangende erkende organisaties stimuleren op deze manier investeringen in maatschappelijke doelen. Daarmee is ook duidelijk dat de overheid geen inkomsten ‘misloopt’ vanwege de giftenaftrek: het geld dat anders via de overheid aan de samenleving ten goede komt, wordt nu rechtstreeks in de samenleving geïnvesteerd.

Het huidige kabinet zou het belang inzien van de regeling, maar heeft wel opdracht gegeven tot een evaluatie van de giftenaftrek. Bovendien krijgen we na de Tweede-Kamerverkiezingen in maart 2017 een nieuwe regering, die andere keuzes zou kunnen maken. Diverse partijen rekenen zich al rijk in hun verkiezingsprogramma’s door de giftenaftrek af te schaffen. De kip met de gouden eieren slachten, het kind met het badwater weggooien: uitdrukkingen te over om dit gebrek aan langetermijnvisie te karakteriseren. Nederland mag dan minder dan voorheen het geval was de rol van gidsland vervullen als het gaat over zaken als ruimhartigheid en medemenselijkheid, met de afschaffing van de giftenaftrek zou Nederland in een keer doorschieten naar het andere uiterste van het spectrum. ‘Het is geen toeval dat in alle westerse democratieën maatschappelijke vrijgevigheid buiten het fiscale domein wordt gehouden’, aldus Koele. Nederland Filantropieland vindt dat Nederland niet eens moet overwegen om daar als eerste land verandering in te brengen.

22 december 2016

Albert Goutbeek, voorzitter van de NLFL bestuurscommissie Vertegenwoordigen


Geplaatst/gewijzigd op 22 december 2016
Deel deze pagina!Share on Facebook1Share on Google+0Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn6Email this to someone